Các lỗi van một chiều thường gặp nhất là rò ngược khi đóng, rung kêu, đóng chậm gây búa nước, không mở hết và kẹt đĩa van. Nguyên nhân phổ biến là seat mòn, cặn bẩn, lò xo yếu, chọn sai kích thước hoặc lắp sai hướng. Bài viết này trình bày từng lỗi theo ba bước: dấu hiệu, nguyên nhân, cách xử lý. Hãy cùng Nhật An Khang tìm hiểu từng lỗi qua bài viết bên dưới.
Vì Sao Van 1 Chiều Dễ Gặp Lỗi?
Van một chiều dễ gặp lỗi vì đĩa, bản lề, seat và lò xo (nếu có) chuyển động trong mỗi chu kỳ dòng chảy, và van không có tay quay hay bộ truyền động để người vận hành nhận ra sớm. Hao mòn, dao động và đóng sập là một phần của chế độ làm việc, nên việc chọn đúng loại và đúng kích thước quan trọng hơn so với hầu hết các loại van khác.
Ba nguyên nhân gốc thường nằm sau các lỗi:
- Dòng chảy: mọi đĩa van đều dao động ở mức độ nào đó, và vận tốc càng cao thì biên độ dao động và mức mòn càng tăng. Ngược lại, lưu lượng quá thấp so với kích thước van lại gây hiện tượng chatter.
- Đóng sập lặp lại: dao động hoặc đóng sập nhiều chu kỳ có thể làm đĩa và bản lề nứt mỏi. fabrico
- Môi chất: nhiệt độ, hóa chất và lão hóa làm seat suy giảm, còn cặn và ăn mòn làm van kẹt.

Lỗi Van 1 Chiều Thường Gặp Và Cách Khắc Phục
Van 1 Chiều Bị Rò Ngược Khi Đóng
Dấu hiệu: bơm dừng nhưng môi chất vẫn chảy ngược, áp suất thượng nguồn tụt, bơm quay ngược.
Nguyên nhân:
- Seat bị mòn, xước hoặc lão hóa.
- Cặn bẩn hoặc tạp chất kẹt giữa đĩa van và seat. Lò xo yếu, mỏi hoặc gãy.
- Đĩa van lệch hoặc biến dạng, không áp sát seat.
Cách xử lý:
- Cô lập đoạn ống và xả áp trước khi tháo van.
- Tháo van, vệ sinh đĩa van và seat, loại bỏ cặn.
- Kiểm tra bề mặt seat và đĩa van. Nếu xước sâu hoặc biến dạng thì thay mới.
- Kiểm tra lò xo. Thay lò xo đúng thông số nếu đã yếu hoặc gãy.

Van 1 Chiều Bị Rung Và Kêu Liên Tục
Dấu hiệu: van phát tiếng lách cách hoặc rung khi hệ thống đang chạy, đĩa van đập vào seat nhiều lần.
Nguyên nhân:
- Van quá lớn so với lưu lượng thực tế, đĩa van chỉ mở một phần và dao động.
- Dòng chảy xung hoặc không ổn định.
- Van lắp quá gần cút, bơm hoặc van khác, dòng chảy bị xáo trộn.
Cách xử lý:
- Tính lại lưu lượng và chọn kích thước sao cho van mở hết ở lưu lượng làm việc.
- Nếu dòng chảy dao động, cân nhắc loại có lò xo để đĩa van ổn định hơn.
- Bố trí đoạn ống thẳng trước van theo khuyến nghị của nhà sản xuất.

Van 1 Chiều Gây Búa Nước Khi Dừng Bơm
Dấu hiệu: tiếng đập mạnh trong đường ống ngay khi bơm dừng, ống rung, mối nối có thể bị hư hỏng.
Nguyên nhân:
- Van đóng chậm. Loại van một chiều lá lật đóng nhờ trọng lực và dòng ngược nên thường đóng muộn hơn loại có lò xo.
- Dòng ngược kịp tăng tốc trước khi đĩa van chạm seat, rồi bị chặn đột ngột.
Cách xử lý:
- Thay bằng van đóng nhanh như van một chiều lò xo.
- Với van lá lật, xem xét dạng có đối trọng hoặc bộ giảm chấn theo thiết kế của nhà sản xuất.
- Búa nước còn phụ thuộc cả hệ thống (chiều dài ống, tốc độ dòng, cách dừng bơm), nên cần người thiết kế rà soát tổng thể thay vì chỉ đổi van.

Van 1 Chiều Không Mở Hết, Lưu Lượng Thấp
Dấu hiệu: lưu lượng thấp hơn thiết kế, chênh áp qua van lớn, bơm làm việc nặng.
Nguyên nhân:
- Áp suất mở của lò xo cao so với áp suất dòng chảy hiện có.
- Cặn hoặc vật lạ cản đĩa van.
- Lắp sai hướng, mũi tên trên thân van ngược chiều dòng chảy.
Cách xử lý:
- Đối chiếu áp suất mở của model với áp suất vận hành, đổi sang lò xo hoặc model phù hợp nếu cần.
- Vệ sinh khoang van và đĩa van.
- Kiểm tra mũi tên chỉ chiều dòng chảy và lắp lại đúng hướng.

Đĩa Van 1 Chiều Bị Kẹt
Dấu hiệu: van không đóng hoặc không mở theo dòng chảy, hoặc mở rồi không về vị trí đóng.
Nguyên nhân:
- Cặn bẩn, rỉ sét tích tụ quanh đĩa van và bản lề.
- Bản lề hoặc trục bị mòn, ăn mòn.
- Đĩa van va chạm thành van do lắp sai vị trí hoặc kích thước không phù hợp.
Cách xử lý:
- Tháo van, vệ sinh bản lề và đĩa van.
- Kiểm tra độ mòn của bản lề, trục. Thay chi tiết hỏng bằng linh kiện đúng chủng loại.
- Nếu môi chất nhiều tạp chất, bổ sung lọc phía trước van.

Van 1 Chiều Bị Lắp Sai Hướng Hoặc Sai Vị Trí
Dấu hiệu: van không cho dòng chảy qua, hoặc không đóng được khi dòng đảo chiều.
Nguyên nhân:
- Lắp ngược mũi tên chỉ chiều dòng chảy.
- Dùng van lá lật trên ống đứng có dòng chảy đi xuống, nên đĩa van không đóng nhờ trọng lực.
- Dùng loại van chỉ phù hợp lắp ngang để lắp ở vị trí khác.
Cách xử lý:
- Lắp lại theo đúng chiều mũi tên.
- Chọn loại van phù hợp hướng lắp theo tài liệu nhà sản xuất. Với ống đứng, van có lò xo thường là lựa chọn dễ đáp ứng hơn.
Xem thêm: Bảo Trì Van 1 Chiều

Câu Hỏi Thường Gặp Lỗi Van Một Chiều
Thường là được, nếu nguyên nhân là cặn bẩn hoặc lò xo yếu. Nếu seat hoặc đĩa van đã mòn sâu, nên thay linh kiện hoặc thay van.
Thường do van quá lớn so với lưu lượng hoặc dòng chảy dao động khiến đĩa van không mở ổn định. Cần tính lại kích thước và xem xét loại van phù hợp.
Chỉ giảm được phần do van đóng chậm. Búa nước phụ thuộc cả hệ thống, nên cần rà soát thiết kế tổng thể.
Rò ngược làm bơm quay ngược, tiếng đập mạnh khi dừng bơm hoặc rò môi chất ra ngoài thân van. Các trường hợp này ảnh hưởng an toàn thiết bị nên cần kiểm tra ngay.
Hầu hết lỗi van một chiều có thể phòng ngừa bằng việc chọn đúng loại, đúng kích thước và kiểm tra định kỳ đĩa, bản lề, seat, lò xo. Nhật An Khang chắc chắn rằng qua bài viết này bạn có thể tự xác định được nguyên nhân cũng như khắc phục khi gặp sự cố.
Nhật An Khang Đại Lý Phân Phối Van Công Nghiệp Chính Hãng Và Uy Tín
Công ty Nhật An Khang với nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực van công nghiệp và các thiết bị đo lường chúng tôi tự hào là một trong những đơn vị cung cấp các giải pháp toàn diện từ tư vấn, hỗ trợ, cung cấp thiết bị một cách chỉnh chu nhất.
Nhật An Khang là nhà phân phối chính hãng của nhiều thương hiệu van công nghiệp nổi tiếng thế giới như YNV, SOY, HELS, AUTOMA, BVALVE,… không chỉ là sản phẩm đa dạng mà còn cung cấp đầy đủ chính hãng CO-CQ, đảm bảo giá cạnh tranh nhất.
Hãy để Công ty Nhật An Khang mang đến sự yên tâm cho bạn. Chúng tôi cam kết về chất lượng sản phẩm. Chúng tôi cũng đảm bảo sự tận tâm từ dịch vụ. Mục đích là để tối ưu nhất cho cơ quan, doanh nghiệp của bạn.
CÔNG TY TNHH KỸ THUẬT NHẬT AN KHANG
- Website chính thức: https://nakvalve.com.vn/
- Hotline: 0906 392 003
- Đ/c: 102/87/3 Lê Văn Thọ, Phường 11, Quận Gò Vấp, TP. HCM




