Van bi là một trong những loại van được sử dụng phổ biến trong các hệ thống công nghiệp. Thiết bị có khả năng đóng mở nhanh, vận hành liên tục và độ kín cao. Tuy nhiên, sau thời gian dài vận hành sẽ xuất hiện các lỗi van bi như rò rỉ, đóng không kín,… Nếu không phát hiện và khắc phục kịp thời sẽ dẫn đến giảm hiệu suất và gián đoạn toàn bộ hệ thống. Hãy cùng Nhật An Khang tìm hiểu các lỗi thường gặp và cách khắc phục đơn giản nhất qua bài viết dưới đây.
Tổng Quát Về Các Lỗi Thường Gặp Của Van Bi
Van bi được đánh giá là một trong những loại van công nghiệp có độ bền cao, khả năng đóng kín tốt và ít yêu cầu bảo trì. Tuy nhiên, trong quá trình vận hành liên tục dưới điều kiện áp suất cao, nhiệt độ lớn hoặc môi trường có nhiều tạp chất. Van bi vẫn có thể phát sinh nhiều sự cố ảnh hưởng đến hiệu suất và tuổi thọ của hệ thống.
Các lỗi của van bi thường xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau như lựa chọn sai vật liệu, lắp đặt không đúng kỹ thuật hoặc không được kiểm tra, bảo trì định kỳ. Nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời, các sự cố này có thể gây rò rỉ lưu chất, giảm áp suất hệ thống, tăng chi phí vận hành, thậm chí làm gián đoạn toàn bộ dây chuyền sản xuất.
Xem thêm: Van Bi 2 Ngã Là Gì?

Các Lỗi Van Bi Thường Gặp Và Cách Khắc Phục Đơn Giản Nhất
Trong quá trình sử dụng, van bi có thể gặp nhiều dạng hư hỏng khác nhau. Dưới đây là những lỗi phổ biến nhất cùng dấu hiệu nhận biết và cách khắc phục:
Lỗi Van Bi Bị Rò Rỉ Lưu Chất Ở Đầu Ra
Đây là lỗi phổ biến chiếm tới 70% các sự cố về van bi. Ngay cả khi bạn đã gạt tay khóa van hoàn toàn, lưu chất vẫn bị rỉ ra ở cổng xả.
Nguyên nhân:
- Mòn gioăng làm kín (seat): Lỗi này thường do người vận hành sử dụng van bi để tiết lưu. Dòng lưu chất tốc độ cao đi qua khe hẹp tạo lực xói mòn mạnh, làm rách gioăng teflon.
- Quả bi bị trầy xước: Lưu chất trong đường ống có chứa tạp chất rắn, cát, rỉ sét. Khi đóng mở, các hạt hạt sạn này sẽ cào xước bề mặt quả bi, tạo khe hở cho lưu chất luồn qua.
Cách khắc phục:
- Tiến hành rã van, thay thế bộ gioăng làm kín teflon mới cùng kích cỡ.
- Nếu quả bi bị xước sâu, bắt buộc phải thay quả bi mới hoặc thay van mới.
- Biện pháp phòng ngừa: Lắp đặt thêm một chiếc y lọc ngay phía trước van bi để giữ lại toàn bộ tạp chất rắn. Tuyệt đối không dùng van bi để điều tiết lưu lượng.
Xem thêm: Quy Trình Bảo Trì Và Bảo Dưỡng Van Bi

Lỗi Van Bi Bị Kẹt
Người vận hành không thể gạt tay hoặc tay gạt bị cứng ngắc, nếu dùng lực quá mạnh có thể làm gãy luôn tay gạt hoặc cong trục van.
Nguyên nhân:
- Bị bó kẹt do cặn bẩn: Các lưu chất đặc, có độ bám dính cao hoặc rác, rỉ sét đường ống bám chặt vào khoảng trống giữa quả bi và thân van.
- Oxy hóa vật liệu: Van bi bằng gang hoặc đồng lâu ngày không thao tác trong môi trường ẩm ướt sẽ bị rỉ sét đóng ren, bó kẹt trục.
- Quá nhiệt: Nhiệt độ môi chất vượt ngưỡng khiến quả bi hoặc gioăng Teflon bị giãn nở quá mức, khít chặt vào nhau.
Cách khắc phục:
- Xịt dung dịch chống rỉ sét chuyên dụng vào trục van, để ngấm và lay nhẹ tay gạt từ từ.
- Nếu van bị kẹt do cặn bám, cần tháo van ra khỏi đường ống, ngâm rửa và vệ sinh sạch lòng van.

Tay Gạt Hoặc Tay Quay Bị Cứng
Hiện tượng cơ học thuần túy rất hay gặp ở các dòng van bi vận hành bằng tay sau số năm sử dụng lớn.
Nguyên nhân:
- Trục van bị khô, bám bụi bẩn, rỉ sét do thời tiết
- Không có kế hoạch bảo trì định kỳ
Cách khắc phục:
- Làm sạch rỉ sét bên ngoài trục van bằng dung dịch chuyên dụng.
- Bôi trơn mỡ chịu nhiệt vào các chi tiết chuyển động, khớp nối. Nếu trục van đã bị cong vẹo do trước đó bị vặn quá lực, cần tháo ra thay thế trục mới.

Bộ Truyền Động Điện Hoặc Khí Nén Không Hoạt Động
Lỗi đặc thù xảy ra trên các dòng van bi tự động hóa
Nguyên nhân:
- Mất nguồn điện cấp hoặc áp suất khí nén cấp vào bộ actuator không đủ
- Hỏng mạch điện hoặc là bị cháy xi-lanh khí nén
- Lỗi dây tín hiệu điều khiển hoặc đấu nối sai sơ đồ mạch.
Cách khắc phục:
- Dùng đồng hồ đo để kiểm tra lại nguồn cấp điện hoặc đồng hồ áp suất khí nén.
- Kiểm tra lại tính thông suốt của đường truyền tín hiệu và sơ đồ đấu nối điện.
- Hiệu chỉnh lại hành trình của bộ điều khiển. Thay mới bộ truyền động nếu xác định có hư hỏng cháy nổ bên trong xi-lanh.

Van Bi Bị Ăn Mòn Vật Liệu
Lỗi phá hủy bề mặt cực kỳ nguy hiểm, thường gặp trong các nhà máy hóa chất, xi mạ hoặc môi trường cận biển.
Nguyên nhân:
- Chọn vật liệu van không phù hợp với môi chất
- Môi chất có tính xâm thực quá mạnh hoặc độ ẩm, nồng độ muối môi trường xung quanh quá cao.
Cách khắc phục:
- Thay thế ngay sang dòng van bằng Inox 316 hoặc van nhựa chuyên dụng tùy thuộc vào loại hóa chất.
- Khảo sát kỹ bảng tính chất tương thích hóa học của vật liệu trước khi chọn mua vật tư thay thế.

Van Bi Phát Ra Tiếng Ồn Và Hiện Tượng Rung Lắc Khi Vận Hành
Tiếng ồn và độ rung là hệ thống đường ống đang phải chịu một lực tác động cơ học rất tiêu cực.
Nguyên nhân
- Lưu lượng lưu chất chạy qua van vượt quá thiết kế.
- Áp suất hệ thống thay đổi quá đột ngột.
- Chọn size van không phù hợp với đường ống.
- Xảy ra hiện tượng xâm thực tạo các bọt khí nổ vỡ trong lòng van.
Cách khắc phục
- Kiểm tra lại thông số áp suất và lưu lượng đầu nguồn, điều chỉnh về đúng giới hạn cho phép của van.
- Nếu hiện tượng rung lắc do sai kích thước, cần tính toán và lựa chọn lại dòng van có size chuẩn với lưu lượng thực tế.
- Thiết kế thêm các bệ đỡ ống cố định gần vị trí van để triệt tiêu lực rung.
Xem thêm: Van Bi 3 Ngã Là Gì?

Việc nhận biết sớm các lỗi van bi thường gặp và xử lý đúng cách sẽ giúp hệ thống vận hành ổn định. Việc đó hạn chế rò rỉ lưu chất và kéo dài tuổi thọ thiết bị. Đồng thời, kiểm tra và bảo trì định kỳ kết hợp với việc lựa chọn van bi chính hãng. Qua bài viết trên Nhât An Khang tin rằng bạn có thể dễ dàng lựa chọn thiết bị phù hợp để góp phần nâng cao hiệu quả vận hành và giảm chi phí bảo trì trong dài hạn.
Nhật An Khang Đại Lý Phân Phối Van Công Nghiệp Chính Hãng Và Uy Tín
Công ty Nhật An Khang với nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực van công nghiệp và các thiết bị đo lường chúng tôi tự hào là một trong những đơn vị cung cấp các giải pháp toàn diện từ tư vấn, hỗ trợ, cung cấp thiết bị một cách chỉnh chu nhất.
Nhật An Khang là nhà phân phối chính hãng của nhiều thương hiệu van công nghiệp nổi tiếng thế giới như YNV, SOY, HELS, AUTOMA, BVALVE,… không chỉ là sản phẩm đa dạng mà còn cung cấp đầy đủ chính hãng CO-CQ, đảm bảo giá cạnh tranh nhất.
Hãy để Công ty Nhật An Khang mang đến sự yên tâm cho bạn. Chúng tôi cam kết về chất lượng sản phẩm. Chúng tôi cũng đảm bảo sự tận tâm từ dịch vụ. Mục đích là để tối ưu nhất cho cơ quan, doanh nghiệp của bạn.
CÔNG TY TNHH KỸ THUẬT NHẬT AN KHANG
- Website chính thức: https://nakvalve.com.vn/
- Hotline: 0906 392 003
- Đ/c: 102/87/3 Lê Văn Thọ, Phường 11, Quận Gò Vấp, TP. HCM



