Van cầu (Globe Valve) là thiết bị quan trọng trong các hệ thống đường ống công nghiệp. Nó giúp điều tiết và kiểm soát dòng lưu chất một cách chính xác. Tuy nhiên, để van hoạt động hiệu quả và bền bỉ, người dùng cần nắm rõ hướng dẫn sử dụng chi tiết van cầu. Hãy cùng Nhật An Khang tìm hiểu rõ hơn qua bài viết sau.
Kiểm Tra Trước Khi Lắp Đặt Van Cầu
Trước khi tiến hành lắp đặt van cầu, bạn cần thực hiện các bước kiểm tra sau:
- Đọc kỹ thông tin an toàn và hướng dẫn của nhà sản xuất.
- Kiểm tra vật liệu thân van phải phù hợp với áp suất làm việc và nhiệt độ của hệ thống — nếu van có thông số nhỏ hơn khả năng quá áp của đường ống, cần thiết bị an toàn bổ sung.
- Tháo tấm nhựa bảo vệ hai đầu mặt bích trước khi lắp đặt.
- Lắp đặt van đúng chiều dòng theo mũi tên in trên thân van và đảm bảo ty van hướng lên trên, không được đặt ty van hướng xuống vì dễ kẹt cặn, gây rách bellow hoặc thủy kích.

Xem thêm: Hướng Dẫn Sử Dụng Van Và Thiết Bị Đường Ống Công Nghiệp
Kỹ Thuật Lắp Đặt Van Cầu Đúng Chuẩn
Lắp đặt đúng hướng và đúng vị trí là rất quan trọng. Nó quyết định 80% hiệu suất điều tiết và khả năng chống hư hỏng của van cầu.
Quy Tắc Định Hướng Dòng Chảy
- Tuân thủ Mũi Tên: Lắp hướng dòng chảy của lưu chất theo chiều mũi tên trên thân van.
- Van Cầu Tiêu Chuẩn (Standard Globe Valve): Lưu chất đi vào dưới đĩa van (Up-stream) và đi ra trên đĩa van (Down-stream).
- Van Cầu Đĩa Cân Bằng (Balanced Disc Globe Valve): Chiều lưu chất sẽ là chiều ngược lại (đi từ trên đĩa xuống dưới đĩa Van). Loại van này thường được dùng cho ứng dụng áp suất lớn. Hoặc nó được dùng cho van có kích thước từ DN150 trở lên. Mục đích là để giảm lực cần thiết khi mở van. Tuyệt đối tuân thủ mũi tên in trên thân van.
Quy Tắc Vị Trí Ty Van
Đảm bảo ty van (Stem) phải hướng lên trên (hướng từ 9h đến 3h theo chiều kim đồng hồ, lý tưởng là 12h theo phương thẳng đứng).
WARNING: NGUY CƠ KHI LẮP TY VAN HƯỚNG XUỐNG:
- Kẹt cặn và Rách Bellow: Lắp ty van hướng xuống sẽ khiến cặn bẩn, rỉ sét, và ba vớ tích tụ ngay tại vị trí ty van/đệm kín, gây rách Bellow Seal (với van Bellow Seal) hoặc làm mòn gioăng đệm.
- Gây Thủy Kích (Water Hammer): Đối với hệ thống hơi nóng, ty van hướng xuống tạo thành túi chứa nước ngưng (condensate). Khi hơi nóng đột ngột đi qua, nó sẽ cuốn nước ngưng này đi. Điều này gây ra hiện tượng Thủy Kích nghiêm trọng. Thủy kích có thể phá hủy van và đường ống.
- Hư Hỏng Bellow Sealed: Lắp ty hướng xuống tạo áp lực cơ học không đúng lên bellow sealed, làm giảm tuổi thọ và gây rò rỉ sớm.
- Ngăn cản Đóng/Mở: Cặn bẩn kẹt có thể khiến van không thể đóng/mở hoàn toàn, ảnh hưởng đến khả năng điều tiết và ngắt dòng.
Khoảng Cách Lắp Đặt
Để dòng chảy ổn định, tránh nhiễu loạn và tối ưu hiệu suất điều chỉnh, cần lưu ý khoảng cách lắp đặt van:
- Khoảng cách trước Van: Tối thiểu 2xDN (hai lần đường kính danh nghĩa) của đoạn ống thẳng trước van.
- Khoảng cách sau Van: Tối thiểu 5xDN của đoạn ống thẳng sau van.

Vận Hành Van Cầu Đúng Chuẩn
Việc vận hành là giai đoạn thử thách nhất, nơi các lỗi về sốc áp và thủy kích dễ xảy ra.
Quy Trình Mở Van Chống Sốc Áp (Pressure Shock)
Quá trình mở Van cần phải thực hiện MỞ TỪ TỪ để tránh bị sốc áp bởi sự chênh lệch áp suất lớn giữa hai bên.
- Sấy Nóng và Cân Áp: Mở Van 0.5 ~ 1 vòng để lưu chất (đặc biệt là hơi nóng) bắt đầu chảy qua, tạo điều kiện sấy nóng đường ống và cân bằng áp suất từ từ, tránh hiện tượng giật ống (co giãn đột ngột do nhiệt độ).
- Mở Hoàn Toàn: Sau khi đường ống được sấy nóng và ổn định (thời gian tùy thuộc vào chiều dài và vật liệu ống), tiếp tục mở từ từ đến khi van hoàn toàn mở.
- Bảo vệ Bellow Seal: Sau khi Van mở hoàn toàn 100%, trả lại tay quay 1/2 vòng hoặc 1 vòng. Hành động này nhằm bảo vệ bellow. Nó giúp bellow không bị ép căng tối đa trong thời gian dài. Đây là lúc áp lực cơ học lên bellow lớn nhất, từ đó giúp tăng tuổi thọ.

Xem thêm: Hướng Dẫn Sử Dụng Van An Toàn Chi Tiết
Ưu Điểm Đĩa Van Kép
Một số Van Cầu Hơi Nóng được thiết kế với đĩa kép. Thiết kế này gồm 1 đĩa lớn và 1 đĩa nhỏ. Nó giúp quản lý áp suất tốt hơn.
- Đĩa lớn: Chịu trách nhiệm đóng/mở chính và tạo độ kín.
- Đĩa nhỏ (Pilot Disc):
- Khi mở Van: Đĩa nhỏ mở lên trước, giúp tạo khe cân bằng áp suất giữa hai bên (equalization), giúp quá trình mở đĩa lớn sau đó nhẹ nhàng hơn rất nhiều, giảm mài mòn và sốc áp.
- Khi đóng Van: Đĩa lớn đóng trước, chặn dòng chảy chính. Đĩa nhỏ có đường kính tiếp xúc nhỏ sẽ đóng sau cùng. Điều này giúp việc đóng kín dễ dàng hơn. Nó cũng giảm thiểu thiệt hại do ăn mòn trên bề mặt đĩa lớn.
Cảnh Báo Nguy Hiểm Rò Rỉ Và Quản lý Lắp Đặt
- Nguy cơ Va Quệt: Van bellow seal thường mở rất nhẹ. Nếu TAY VAN bị va quệt, van có thể mở hé. Hoặc nếu lắp xong không đóng chặt, hơi và dầu nóng sẽ cấp vào hệ thống chưa sẵn sàng. Tình trạng này cực kỳ nguy hiểm và dễ gây tai nạn. Cần có biện pháp bảo vệ hoặc khóa van khi không sử dụng.
- Chế độ chờ đấu nối: Khi van cầu được lắp trên đường ống ở chế độ chờ đấu nối (chưa đưa vào vận hành), mặt bích mù (Blind Flange) phải được lắp ở đầu ra để ngăn chặn hoàn toàn khả năng rò rỉ hoặc cấp lưu chất ngoài ý muốn.
Xem thêm: Hướng Dẫn Sử Dụng Van Giảm Áp Chi Tiết
Nhật An Khang Đại Lý Phân Phối Van Công Nghiệp Chính Hãng Và Uy Tín
Công ty Nhật An Khang với nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực van công nghiệp và các thiết bị đo lường chúng tôi tự hào là một trong những đơn vị cung cấp các giải pháp toàn diện từ tư vấn, hỗ trợ, cung cấp thiết bị một cách chỉnh chu nhất.
Nhật An Khang là nhà phân phối chính hãng của nhiều thương hiệu van công nghiệp nổi tiếng thế giới như YNV, SOY, HELS, AUTOMA, BVALVE,… không chỉ là sản phẩm đa dạng mà còn cung cấp đầy đủ chính hãng CO-CQ, đảm bảo giá cạnh tranh nhất.
Hãy để Công ty Nhật An Khang mang đến sự yên tâm cho bạn. Chúng tôi cam kết về chất lượng sản phẩm. Chúng tôi cũng đảm bảo sự tận tâm từ dịch vụ. Mục đích là để tối ưu nhất cho cơ quan, doanh nghiệp của bạn.
CÔNG TY TNHH KỸ THUẬT NHẬT AN KHANG
- Website chính thức: https://nakvalve.com.vn/
- Hotline: 0906 392 003
- Đ/c: 102/87/3 Lê Văn Thọ, Phường 11, Quận Gò Vấp, TP. HCM




